3 دقیقه خواندن

وقتی کلمه‌ی «منتقد» را می‌شنوید، چه تصویری دارید؟ احتمالاً آدمی اخمو، عینکی و ناراضی که نشسته تا از همه‌چیز ایراد بگیرد و بگوید: «این فیلم مزخرف است» یا «این نقاشی زشت است.» ما نقد را با «تخریب» اشتباه گرفته‌ایم. اما ریشه‌ی کلمه‌ی نقد (Critic)، از کلمه‌ی یونانیِ Krinein به معنای «جدا کردن» و «تشخیص دادن» می‌آید. نقد یعنی جدا کردنِ سره از ناسره. یعنی تشخیصِ طلا از مس. منتقدِ واقعی، کسی نیست که می‌گوید «من خوشم نیامد»؛ کسی است که می‌گوید «چرا این اثر …

منتخب تحریریه

3 دقیقه خواندن

آیا تا به حال به این معمای عجیب فکر کرده‌اید: اگر اتاق‌خوابتان را مرتب کنید و یک ماه درش را قفل کنید و بروید، وقتی برگردید، کمی خاک گرفته و …

3 دقیقه خواندن

آخرین باری که چیزی را یاد گرفتید، فقط به خاطر اینکه «دوست داشتید» (نه به خاطر نمره، پول یا اجبار رئیس)، کِی بود؟ شاید یادگیریِ نواختنِ یک ساز، یا یادگیریِ …

4 دقیقه خواندن

آیا تا به حال شده کالایی را بخرید که اصلاً لازم نداشتید، فقط چون فروشنده گفت «فقط همین یکی مانده»؟ آیا شده با همسرتان دعوا کنید و بعد بفهمید که …

4 دقیقه خواندن

روزی روزگاری فکر می‌کردیم ماشین‌ها فقط برای کارهای سخت و خشن ساخته شده‌اند. آن‌ها قرار بود بارهای سنگین را بلند کنند و محاسباتِ پیچیده‌ی ریاضی را انجام دهند. ما (انسان‌ها) …

4 دقیقه خواندن

وقتی روی یک پلِ بزرگ قدم می‌زنید، یا وقتی سوارِ هواپیما می‌شوید، معمولاً به این فکر نمی‌کنید که: «نکند این پل بریزد؟» یا «نکند بالِ هواپیما کنده شود؟» شما با …

3 دقیقه خواندن

اگر کسی یک سطل زباله را جلوی شما بگذارد و بگوید «بخور!»، چه می‌کنید؟ قطعاً فرار می‌کنید و حالتان به هم می‌خورد. اما هر روز صبح، ما خودمان داوطلبانه گوشی‌هایمان …

3 دقیقه خواندن

یک ضرب‌المثلِ قدیمی می‌گوید: «دوستان را خودمان انتخاب می‌کنیم، اما خانواده را خداوند (یا سرنوشت) به ما می‌دهد.» این جمله، هم شیرین است و هم ترسناک. شیرین است چون یعنی کسانی …

3 دقیقه خواندن

تصور کنید دوستی دارید که می‌گوید: «من خیلی خوشحالم که تو موفقی!» اما همزمان اخم کرده، دست‌به‌سینه ایستاده و پاهایش را به سمتِ در خروجی چرخانده است. کدام را باور …

3 دقیقه خواندن

تصور کنید در چاهی عمیق و تاریک افتاده‌اید. ترسیده‌اید و زخمی شده‌اید. دوستی می‌آید و از بالا داد می‌زند: «آخ آخ! چه بد شد! ولی نگران نباش، هوا خوبه، خورشید …

3 دقیقه خواندن

از کودکی به ما یاد داده‌اند: «خوبی کن تا خوبی ببینی» و «بدی کنی، بدی می‌بینی». ما با این باورِ شیرین بزرگ شدیم که جهان یک ماشینِ حسابگرِ دقیق است. …

3 دقیقه خواندن

تصور کنید پدربزرگی را که تمامِ عمرش را کار کرده تا یک خانه‌ی بزرگ بخرد و پس‌انداز کند. ارزشِ او «امنیت» و «آبرو» است. حالا نوه‌اش را تصور کنید که …

3 دقیقه خواندن

تصور کنید به ۱۰۰ سال پیش برگشته‌اید. تلفن‌ها، ماشین‌ها و لباس‌ها کاملاً متفاوت‌اند. اما اگر واردِ یک کلاسِ درس شوید، چه می‌بینید؟ یک تخته‌سیاه، یک معلم که ایستاده و حرف …

3 دقیقه خواندن

وقتی اسم «ریاضی» می‌آید، یاد چه می‌افتید؟ احتمالاً یادِ تخته‌سیاه، گچ، معلمِ اخمو و فرمول‌هایی که هیچ‌وقت نفهمیدید به چه دردی می‌خورند. ما فکر می‌کنیم ریاضی یک شکنجه‌ی مدرسه ای …

3 دقیقه خواندن

فرض کنید واردِ مطبِ دکتر می‌شوید. پزشکی را می‌بینید که کت‌وشلوارِ شیک پوشیده، موهایش مرتب است و با صدای رسا صحبت می‌کند. بلافاصله با خودتان می‌گویید: «او دکترِ حاذقی است.» …

3 دقیقه خواندن

آیا تا به حال به این معمای عجیب فکر کرده‌اید: اگر اتاق‌خوابتان را مرتب کنید و یک ماه درش را قفل کنید و بروید، وقتی برگردید، کمی خاک گرفته و …

3 دقیقه خواندن

بیایید تصور کنیم قرار است به یک مهمانی بروید یا در یک جلسه‌ی مهم شرکت کنید. چه می‌کنید؟ احتمالاً بهترین لباسمان را می‌پوشیم، عطر می‌زنیم، لبخندِ تمرین‌سده‌ای روی صورت می‌نشانیم …

3 دقیقه خواندن

طوفان که می‌آید، دو نوع درخت را امتحان می‌کند: ۱. درختِ بلوط: قوی، تنومند، سفت و محکم. او در برابر باد می‌ایستد و می‌گوید: «من تکان نمی‌خورم!» ۲. درختِ بید: …

3 دقیقه خواندن

تصور کنید یک باتری در مغزتان دارید که هر صبح با ۱۰۰ درصد شارژ بیدار می‌شود. هر بار که تصمیمی می‌گیرید، کمی از شارژِ این باتری کم می‌شود. چه لباسی …

4 دقیقه خواندن

بیایید به شبِ سالِ تحویل (یا جمعه شب‌ها) فکر کنیم. ما پر از انگیزه هستیم. یک لیستِ بلندبالا می‌نویسیم: «از فردا روزی یک ساعت ورزش می‌کنم، شکر و نوشابه را …

4 دقیقه خواندن

بیایید صادق باشیم: شما کجای بدنتان زندگی می‌کنید؟ اکثرِ ما، چند سانتیمترِ بالاتر از گردن، یعنی در «سرمان» زندگی می‌کنیم. ما خودمان را مساوی با «افکارمان» می‌دانیم. بدن برای ما …

4 دقیقه خواندن

چمدان‌ها را می‌بندیم، به فرودگاه یا ترمینال می‌رویم، به مقصدی جدید می‌رسیم، از جاهای دیدنی عکس می‌گیریم، غذاهای معروف را می‌خوریم و برمی‌گردیم. این تعریفی است که اکثرِ ما از …

3 دقیقه خواندن

تا به حال شده در مستندی ببینید که یک نهنگِ عظیم از آب بیرون می‌پرد، یا یک گله اسبِ وحشی در دشت می‌دوند، و ناگهان بغض کنید یا نفستان حبس …

3 دقیقه خواندن

آیا تا به حال فکر کرده‌اید که اگر در ایسلند به دنیا می‌آمدید، چقدر آدمِ متفاوتی بودید؟ یا اگر در صحرای عربستان متولد می‌شدید؟ ما فکر می‌کنیم شخصیتِ ما حاصلِ …

3 دقیقه خواندن

وقتی کلمه‌ی «تکامل» را می‌شنوید، یاد چه می‌افتید؟ احتمالاً یادِ جمله‌ی معروفِ داروین: «بقای اصلح» (Survival of the Fittest). و ذهنِ ما فوراً این جمله را این‌طور ترجمه می‌کند: «بقای قوی‌ترین، …

3 دقیقه خواندن

فرض کنید می‌خواهید مفهومِ «عشقِ ابدی و وفاداری» را توضیح دهید. باید ساعت‌ها فلسفه ببافید. اما اگر یک «حلقه‌ی طلا» نشان دهید، همه در یک ثانیه می‌فهمند. یا اگر بخواهید مفهومِ «صلح» …

4 دقیقه خواندن

تابه‌حال شده به نقطه‌ای برسید که همیشه آرزویش را داشتید (خریدنِ خانه، گرفتنِ مدرک، رسیدن به یک شغل)، اما وقتی رسیدید، به جای خوشحالیِ بی‌پایان، با خودتان بگویید: «همین؟ خب …

4 دقیقه خواندن

تصور کنید در یک رودخانه‌ی خروشان افتاده‌اید. واکنشِ غریزیِ ما چیست؟ ترسیدن و دست‌وپـا زدنِ شدید برای شنا کردن خلافِ جهتِ آب. می‌خواهیم آب را شکست دهیم و به جایی …

3 دقیقه خواندن

آیا شما هم یک جعبه‌ی کفشِ قدیمی زیرِ تخت یا تهِ کمد دارید که پر از چیزهای بی‌ارزش است؟ بلیتِ سینمای اولین قرارِ عاشقانه، دکمه‌ی کنده شده‌ی کتِ پدربزرگ، کارت‌پستالِ …

3 دقیقه خواندن

تصور کنید در بیابانی قدم می‌زنید. پایتان به سنگی می‌خورد. خم می‌شوید و می‌بینید یک تکه سفالِ شکسته‌ی رنگ‌ورورفته است. شاید بخواهید پرتش کنید، اما صبر کنید. سه هزار سال …

3 دقیقه خواندن

وقتی به آدم‌های بزرگ (استیو جابز، ماری کوری، گاندی) نگاه می‌کنیم، معمولاً فقط «قله» را می‌بینیم. لحظه‌ای که جایزه می‌گیرند، لحظه‌ای که پیروز می‌شوند. ما فکر می‌کنیم آن‌ها موجوداتی فرازمینی بوده‌اند …

3 دقیقه خواندن

وقتی کلمه‌ی «منتقد» را می‌شنوید، چه تصویری دارید؟ احتمالاً آدمی اخمو، عینکی و ناراضی که نشسته تا از همه‌چیز ایراد بگیرد و بگوید: «این فیلم مزخرف است» یا «این نقاشی …

3 دقیقه خواندن

تصور کنید می‌خواهید حسِ «دلتنگیِ غروبِ جمعه» را برای یک موجود فضایی توضیح دهید. هرچقدر از کلماتِ دقیق استفاده کنید، باز هم حق مطلب ادا نمی‌شود. اما کافیست یک قطعه‌ی …

4 دقیقه خواندن

بیایید با یک حقیقتِ محدودکننده روبرو شویم: من و شما، فقط «یک بار» زندگی می‌کنیم. شما فقط در یک بدن به دنیا آمده‌اید، در یک جغرافیای خاص بزرگ شده‌اید و احتمالاً یک …

Environment

اگر همین امروز براکت‌های ارتودنسی روی دندان‌هایتان نصب شده یا قرار است به‌زودی این درمان را شروع کنید، احتمالاً یک سؤال ذهن‌تان را درگیر کرده: درد ارتودنسی کی شروع میشه؟ آیا همان لحظه اول است؟ شب اول؟ یا …